Tuesday, November 10, 2009

Public goods


Trong kinh tế học, public goods là những loại hàng hóa/dịch vụ có positive externality và free access, ví dụ giáo dục, quốc phòng. Khái niệm public goods thường được hiểu trong phạm vi một nước hay một nền kinh tế. Tuy nhiên Charles Kindleberger (trích dẫn bởi Mohamed El-Erian and Ramin Toloui) cho rằng Mỹ đã cung cấp cho nền kinh tế toàn cầu năm loại public goods:

1. Thị trường tiêu thụ hàng hóa cuối cùng (consumer of last resort)
2. Điều phối các chính sách vĩ mô của các nước (coordinating macro-economic policies)
3. Ổn định tỷ giá (supporting a stable system of exchange rates)
4. Người cho vay cuối cùng (lender of last resort)
5. Cho vay dài hạn chống suy thoái (providing counter-cyclical long-term lending)

El-Erian và Toloui bổ sung thêm hai public goods nữa cho đến trước khi khủng hoảng xảy ra:

6. Dẫn dắt mặt bằng lãi suất toàn cầu (providing the risk-less – a true AAA – asset to benchmark other instruments)
7. Là hình mẫu cho các thị trường tài chính các nước (supplying deep and predictable financial markets).

Cuộc khủng hoảng 2007-2009 đã làm cả 7 loại public goods nói trên suy yếu. Câu hỏi đặt ra là ai sẽ là người thay thế Mỹ cung cấp những public goods đó? Liệu một thế giới đa cực (về kinh tế) có thể cung cấp các public goods đó hiệu quả như Mỹ trước đây hay không?


7 comments:

  1. bác ơi, cho cháu hỏi: positive externality nghĩa là gì ạ??

    ReplyDelete
  2. @Anonymous: externality hình như ở VN dịch là ảnh hưởng ngoại biên. Hiểu nôm na là những ảnh hưởng ra ngoài đối tượng sử dụng/tiêu dùng một loại hàng hóa. Ví dụ bạn đi xe máy thì sẽ góp phần làm ô nhiễm môi trường và kẹt xe. Đấy là externality của việc bạn "tiêu dùng sản phẩm xe máy".

    Externality không chỉ có hại (negative) mà còn có những loại có lợi (positive) như khi bạn bỏ tiền ra để chữa trị bệnh cúm, điều này làm giảm khả năng lan tràn bệnh cúng ra toàn xã hội nên việc bạn "tiêu thụ dịch vụ y tế" có positive externality.

    Public goods thường có positive externality, ví dụ giáo dục, y tế, quốc phòng. Ý của các tác giả trong bài viết tôi trích dẫn ở trên là nếu một nước "tiêu thụ" một trong 7 public good mà Mỹ cung cấp trước đây thì sẽ làm lợi cho kinh tế toàn cầu.

    ReplyDelete
  3. cháu cảm ơn bác rất nhiều!

    ReplyDelete
  4. Bác oi , sao lại nói Mỹ là " người cho vay cuối cùng " ạ ?

    ReplyDelete
  5. @Anonymous: Lender of last resort ở đây là người cho vay liquidity cuối cùng, tương đương với central bank. Mỹ cung cấp liquidity cho toàn thế giới nên có chức năng này.

    ReplyDelete
  6. Thanks bác nhiều .

    ReplyDelete
  7. Bác ơi cháu không hiểu Positive External có tác dụng/ảnh hưởng tới thị trường như nào. Nó dẫn tới Market Failure như nào và tại sao

    ReplyDelete